Perforacja pozwala uzyskać lekki wizualnie element, który przepuszcza powietrze, wodę lub światło. Dlatego perforowane arkusze trafiają do osłon maszyn, sit, filtrów i wyposażenia instalacji przemysłowych. Gdy mają pracować w kontakcie z chemikaliami, pojawia się jednak ważne pytanie: czy sama blacha perforowana jest kwasoodporna?
Nie każda. Perforowanie oznacza wykonanie otworów w arkuszu, ale nie nadaje metalowi odporności chemicznej. O tym, jak wyrób zachowa się w danym środowisku, decydują przede wszystkim gatunek materiału, rodzaj substancji, jej stężenie i temperatura. Znaczenie mają również sposób wykonania otworów oraz późniejsze czyszczenie elementu.
Kiedy blachę perforowaną można nazwać kwasoodporną?
W praktyce określenia ?kwasoodporna? używa się najczęściej w odniesieniu do wyrobów ze stali nierdzewnej o gatunku dobranym do pracy w bardziej wymagającym środowisku. Nie jest to jednak nazwa jednej stali ani obietnica odporności na każdy kwas. Dwa perforowane arkusze mogą wyglądać identycznie, a mieć zupełnie inne właściwości, jeśli wykonano je z różnych materiałów.
Dla porównania: stal nierdzewna 1.4301 (AISI 304) znajduje wiele zastosowań w środowiskach o umiarkowanej agresywności. Stal 1.4404 (AISI 316L), zawierająca molibden, może zapewniać lepszą odporność na niektóre rodzaje korozji, w tym w środowiskach zawierających chlorki. Nie oznacza to jednak, że będzie właściwa przy dowolnym stężeniu kwasu, każdej temperaturze i każdym czasie kontaktu. W szczególnie agresywnych warunkach potrzebny może być inny gatunek stali lub zupełnie inny materiał.
Dlatego pytanie ?czy ten arkusz jest kwasoodporny?? warto zastąpić dokładniejszym: na jakie substancje i w jakich warunkach ma być odporny? Dopiero taka informacja pozwala sensownie porównać dostępne rozwiązania.
Czy perforowanie osłabia odporność stali na korozję?
Wykonanie otworów nie zmienia gatunku metalu, ale wpływa na geometrię wyrobu i stan jego powierzchni. Każdy otwór tworzy krawędź, która może wymagać odpowiedniego wykończenia. Podczas obróbki istotne jest też unikanie zanieczyszczenia powierzchni cząstkami zwykłej stali, na przykład przez niewłaściwie dobrane narzędzia. Takie zanieczyszczenia mogą później stać się miejscem pojawienia się rdzawych nalotów.
W zależności od technologii i przeznaczenia elementu po perforowaniu stosuje się dodatkowe czynności, takie jak gratowanie, czyszczenie, trawienie czy pasywacja. Ich zadaniem jest między innymi przygotowanie krawędzi i powierzchni do pracy w przewidzianych warunkach. Zakres obróbki warto ustalić przed zamówieniem, zwłaszcza gdy element będzie często myty lub używany w instalacji chemicznej.
Na stronie Perfopolu można sprawdzić informacje techniczne dotyczące wyrobów perforowanych. Przy wyborze rozwiązania do środowiska wymagającego odporności na korozję punktem wyjścia może być blacha perforowana kwasoodporna ? o przydatności konkretnego arkusza do planowanego zastosowania powinny jednak przesądzić jego specyfikacja materiałowa i warunki pracy.
Co poza gatunkiem stali wpływa na trwałość perforowanego arkusza?
Ten sam materiał może sprawować się inaczej w zależności od miejsca montażu. Szczególną uwagę warto zwrócić na pięć czynników:
- Rodzaj i stężenie substancji ? ogólna informacja o kontakcie z ?kwasem? jest niewystarczająca. Różne związki oddziałują na stal w różny sposób.
- Temperaturę ? wyższa temperatura może przyspieszać procesy korozyjne i zmieniać ocenę przydatności materiału.
- Czas kontaktu ? krótkotrwałe zachlapanie i stałe zanurzenie to odmienne warunki eksploatacji.
- Obecność osadów ? zanieczyszczenia zalegające przy krawędziach otworów mogą utrudniać dostęp tlenu do powierzchni i sprzyjać korozji miejscowej.
- Sposób montażu ? szczeliny przy łącznikach i styku z ramą, a także kontakt z innymi metalami, mogą zwiększać ryzyko problemów.
Istotny bywa również sposób mycia. Nawet dobrze dobraną stal można uszkodzić przez stosowanie nieodpowiednich preparatów albo pozostawianie na powierzchni resztek środków chemicznych. W instalacjach wymagających regularnego czyszczenia trzeba więc oceniać materiał razem z planowaną procedurą konserwacji.
Dlaczego wielkość i układ otworów również mają znaczenie?
Odporność chemiczna nie jest jedynym kryterium wyboru. Perforacja zmniejsza ilość metalu w arkuszu, a tym samym wpływa na jego masę, sztywność i sposób przenoszenia obciążeń. Im większy prześwit, tym więcej cieczy lub powietrza może przepływać przez element, lecz nie zawsze jest to korzystne dla jego wytrzymałości.
Znaczenie ma też kształt otworów. Przy elementach używanych jako sita, osłony czy wkłady techniczne należy uwzględnić, czy oczka nie będą się zapychać i czy powierzchnię da się skutecznie oczyścić. Jeśli przez blachę ma przepływać ciecz procesowa, warto określić zarówno wymagany prześwit, jak i wielkość zatrzymywanych cząstek.
Dobór wzoru perforacji powinien więc wynikać z funkcji elementu. Innych parametrów będzie wymagała osłona, której zadaniem jest zapewnienie wentylacji, a innych sito mające oddzielać cząstki od cieczy o określonych właściwościach chemicznych.
Jak zamówić blachę do kontaktu z substancjami chemicznymi?
Przed wysłaniem zapytania do producenta dobrze jest przygotować krótki opis warunków użytkowania. Powinny się w nim znaleźć nazwy substancji, ich przewidywane stężenia, zakres temperatur, częstotliwość kontaktu oraz informacja, czy element będzie pracował wewnątrz, czy na zewnątrz. Przydatne są także wymagane wymiary arkusza, grubość, kształt otworów i oczekiwany stopień prześwitu.
Jeśli identyfikowalność materiału jest ważna w danym projekcie, warto zapytać o dokumentację potwierdzającą jego gatunek. Przy wymagających zastosowaniach przemysłowych dobór należy skonsultować z osobą odpowiedzialną za projekt instalacji lub technologię procesu. Pozwala to uniknąć sytuacji, w której materiał wybrano na podstawie potocznej nazwy, bez sprawdzenia rzeczywistych warunków pracy.
Blacha perforowana kwasoodporna nie jest zatem uniwersalnym produktem odpornym na wszystkie chemikalia. Może być trwałym i funkcjonalnym elementem instalacji, jeśli gatunek stali, sposób wykonania oraz geometria otworów zostaną dopasowane do konkretnego zastosowania.